اطلاع از وضعیت جذب فسفر به وسیله خاکها در توصیه کودی فسفر مهم می باشد. اطلاعات اندکی در باره خصوصیات جذب فسفر خاکهای آهکی در استان همدان وجود دارد. در این تحقیق 15 نمونه از خاکهای آهکی استان همدان انتخاب شد. هدف های این تحقیق ارزیابی جذب فسفر با استفاده از همدماهای جذب فسفر و ارتباط پارامترهای این معادلات با خصوصیات خاک بود. داده های جذب فسفر خاکها به وسیله معادله های فرندلیش و خطی توصیف شد، ولی معادله همدمای جذب لانگمیر در تمام خاکها قادر به توصیف جذب فسفر نبود. حداکثر جذب فسفر برآورد شده به وسیله معادله لانگمیر(b) در دامنه 69.93-204.08 میلی گرم در کیلوگرم بود. پارامتر وابسته به انرژی پیوند (k) در دامنه 0.1-2.0 بود. گنجایش بافری حداکثر (MBC) در دامنه 12.9-238.08 میلی گرم در کیلوگرم بود. در معادله فرندلیش پارامتر (n) در دامنه 0.26-0.99 و ضریب توزیع (kd) در دامنه 7.77-232.75 لیتر در کیلو گرم بود. در مدل خطی گنجایش بافری تعادلی (EBC) در دامنه 4.88-126.61 لیتر در کیلوگرم و فسفر لبایل در دامنه 0.71-29.37 میلی گرم در کیلوگرم بود. نیاز استاندارد فسفر خاکها که به وسیله مدلهای لانگمیر، فرندلیش و خطی تعیین شد، به ترتیب در دامنه 2.7-65.1, 3.21-34.01 و 1.01-81.62 میلی گرم در کیلو گرم بود. نتایج مطالعات هم بستگی نشان داد که پارامترهای برآورد شده از معادله های همدمای جذب با کربنات کلسیم معادل خاکها هم بستگی معنی داری داشت، ولی این پارامترها با دیگر خصوصیات خاکها هم بستگی معنی داری نداشتند. نتایج مطالعات هم بستگی بین پارامتر های معادله های همدمای جذب نشان داد که پارامتر وابسته به انرژی با پارامترهای معادله فرندلیش و فسفر لبایل هم بستگی معنی داری داشت، ولی حداکثر جذب با پارامترهای برآورد شده از دومدل دیگر هم بستگی معنی داری نداشت. پارامتر a در معادله فرندلیش با گنجایش بافری تعادلی و فسفر لبایل هم بستگی معنی داری داشت، ولی پارامتر kd با فسفر لبایل هم بستگی معنی داری نداشت. پارامترهای گنجایش بافری حداکثر و گنجایش بافری تعادلی هم بستگی معنی داری با یکدیگر داشتند. نتایج این تحقیق نشان داد که مدلهای لانگمیر و فرندلیش و خطی می توانند در توصیف خصوصیات جذب فسفر استفاده شوند و کربنات کلسیم معادل بر خصوصیات جذب فسفر خاکها تاثیر دارد.

چکیدهافزایش اندازه پسابها و رها کردن بدون پالایش آنها در زیستگاه های آبی و خاکی مایه آلودگی و به هم زدن همسنگی در بوم سازه ها می شود.آلاینده های دشوارساز می تواند فلزهای سنگین و حتی عناصر غذایی باشند.زیست بهسازی به عنوان یک فناوری پاک پیشنهاد شده است که در آن از توده زیستی جانداران به گونه زنده یا مرده برای زدایش آلودگی ها بهره گیری می کنند.در این پژوهش پیامد گونه ریزجاندار باکتری و زنده بودن آن بر جذب زیستی عنصر سنگین آهن بررسی شد. توده های زیستی از دو گونه باکتری آماده و ناب سازی شد.پس از انبوه سازی،توده مرده آنها به کمک سترون سازی آماده شد.آزمون همدمای جذب آهن در محلول زمینه نیترات سدیم 0/01 مولار با pHثابت 2/5 بررسی گردید.بررسی همدمای جذب آهن در باکتریها نشان داد،مدل خطی بهتر از دیگر مدل‎ها بر داده های آن برازش می شود.بیش ترین اندازه جذب آهن در باکتری باسیلوس در دو ریخت زنده و مرده به ترتیب به اندازه 41/9 و49/2 میلی گرم در گرم و بیش ترین اندازه جذب آهن در توده زنده و مرده باکتری سودوموناس به ترتیب با اندازه 24/6 و25/1 میلی گرم در گرم بود.پیامد فاکتور زنده بودن توده زیستی بر جذب عنصر آهن در زیست توده باکتریایی از دیدگاه آماری چشمگیر نبود ولی در برابر باکتری گرم منفی سودوموناس پوتیدا،باکتری گرم مثبت باسیلوس سوبتیلیس جاذب شایسته‎تری برای یون آهن بود که می تواند نامزد خوبی برای تحقیقات در زمینه های زیست کاوی فلزات سنگین،زیست پالایی آب های آلوده و/ یا ساخت کودهای زیستی آهن باشد.

عناصر مس و روی یکی از عناصر کم مصرف لازم برای رشد گیاهان است که قابلیت استفاده آن ها توسط بسیاری از عوامل تحت تاثیر قرار می گیرند. فرآیندهای جذب نقش تعیین کننده بر حلالیت عناصر مذکور در محلول خاک و درنتیجه دردسترس بودن آن ها برای گیاهان ایفا می کند. اسیدهومیک مهم ترین بخش آلی خاک بوده که دارای توانایی جذب فلزات می باشد. هدف از این تحقیق استخراج اسیدهومیک خاک، مطالعه جذب سطحی عناصر بر سطح اسیدهومیک و تعیین ضرایب جذب سطحی آن ها با استفاده از همدماهای جذب می باشد. در این پژوهش ده نمونه خاک سطحی از مناطق جنگلی استان گیلان جمع آوری شد. اسیدهومیک موجود در خاک ها با استفاده از محلول های 1/0 مولار NaOH و 6 مولار HCl استخراج و با 1/0 مولار HCl + 3/0 مولار HF خالص سازی شد. همدمای جذب عناصر (فلزات) مس و روی با به تعادل رساندن اسید هومیک با محلول هایی با غلظت 10، 20، 40، 60 و 80 میلی گرم بر لیتر مس و روی بترتیب از منابع CuSO4و ZnCl2در محلول زمینه Ca (NO3)2 01/0 مولار بدست آمد. نمونه ها به مدت 12 ساعت در 5=pH و دمایC°, 25 در شیکرانکوباتور تکان داده شدند، سپس نمونه ها سانتریفیوژ و مایع رویی از کاغذ صافی عبورداده و توسط دستگاه جذب اتمی قرایت شد. داده های آزمایشی بر سه مدل همدمای لانگمویر، فروندلیچ و تمکین برازش داده شدند. دقت برازش داده ها براساس معیارهای ارزیابی R2 وRMSE نشان داد که مدل فروندلیچ جذب مس و روی را به خوبی توصیف می کند. با انجام مقایسه میانگین بین مقادیر حداکثر جذب محاسبه شده از مدل لانگمویر نشان داد که جذب مس بیشتر از روی است.

منحنیهای همدما در دفع آب، ذخیره و بسته بندی مواد غذایی مفید هستند. بخاطر ترکیبات پیچیده مواد غذایی، برآورد تئوری منحنی های همدما غیر ممکن بوده و اندازه گیری تجربی مورد نیاز می باشد.در این تحقیق منحنیهای همدمای جذبی کشمش بیدانه قرمز در دماهای 30، 40، 50، 60، 70 و 80 درجه سانتی گراد به روش ایستا (وزن سنجی) مطابق با دستور العمل COST 90 تعیین شد. برای ارایه مدل ریاضی مناسب به منظور توضیح رفتار تعادلی رطوبت کشمش، مدلهای گاب، اسمیت، ازوین، هالی، هندرسون و آرمی وات مورد بررسی قرار گرفت که از آن میان مدل گاب در دماهای 40، 50 و 80 درجه سانتی گراد، مدلهالسی در دماهای 30 و 60 درجه سانتی گراد و مدل آرسی وات در دمای 70 درجه سانتی گراد، بهترین برازش را نشان داد. همچنین انرژی پیوندی جذب در محتوای رطوبتی مختلف تعیین شد.

هدف از این تحقیق، بررسی ریاضی تجمیع مدل های همدمای جذب در یک معادله 5 پارامتری است. این معادله می تواند همدماهای لانگمویر، فرندلیچ، هیل، ردلیچ - پترسون، سیپس، تات، کوبله - کوریگان، خان و رادکه - پرازنیتز را در قالب یک معادله بیان کند. معادله یادشده، به کمک نرم افزارهای تحلیلی عددی رایج، با داده های تجربی برازش شده و نتایج به دست آمده با مقادیر مربوط به شکل ناخطی سایر همدماها مقایسه شده است. برای یافتن بهترین همدما از جهت تطبیق بهتر با داده های تجربی، از روش های تحلیل خطا، همچون مجموع مربعات و ضریب همبستگی بهره گرفته شد. از میان داده های تجربی به کار رفته در این بررسی، بهترین نتایج مربوط به داده های آزمایش جذب آنیلین، فنل، متیلن آبی و کادمیم است؛ که نشان می دهد معادله یادشده، با داشتن کمترین مجموع مربعات خطا و بیشترین ضریب همبستگی، برای تطبیق نتایج تجربی معادله مناسبی است. نتایج به دست آمده افزایش تعداد پارامترهای یک معادله را در برازش بهتر داده های تجربی تایید می کند.

در صنایع غذایی، منحنی های همدمای جذب و دفع رطوبت، اطلاعات ارزشمندی را برای طراحی و بهینه سازی فرآیندهای بنیادی مانند خشک کردن، انبارداری، بسته بندی، مخلوط کردن و پیش بینی پایداری مواد غذایی در دسترس قرار می دهند.در این پژوهش، منحنی های همدمای جذب و دفع رطوبت پودر در پسته در دماهای 15، 25، 35 و 40 درجه سانتیگراد و مغز پسته و پسته کامل در 15 و 35 درجه سانتیگراد تعیین گردیدند. پدیده پسماند در دامنه فعالی آبی 0.2 تا 0.7 مشاهده شد. میزان پسماند در پسته کامل بیشتر از مغز پسته بیشتر از پودر پسته است. برای ارایه مدل ریاضی مناسب به منظور توضیح رفتار تعادلی رطوبت پسته، مدل های بت (BET) ، گاب (GAB)، اسمیت، ازوین، هالسی و هندرسون مورد بررسی قرار گرفتند که از میان آنها، مدل اسمیت، بهترین برازش را نشان داد. همچنین با استفاده از رابطه ترمودینامیکی کلازیوس – کلاپیرون، گرمای ایزواستریک برای حالت های جذب و دفع رطوبت پسته تعیین و بر حسب مقدار رطوبت آن ترسیم گردید.

نیترات و آمونیوم از آلاینده های مهم اکوسیستم های آبی هستند که سبب ایجاد غنی شدن منابع آبی می شوند. استفاده از جاذب های طبیعی، ارزان و دوستدار محیط زیست می تواند راهکار مناسبی برای حذف نیترات و آمونیوم از محیط های آبی باشد. هدف از این پژوهش، بررسی توانایی زغال زیستی گیاه نی (Phragmites australis) در جذب نیترات و آمونیوم از محلول آبی بود. برای این کار، زغال زیستی نی در دمای 500 درجه سلسیوس تهیه و ویژگی های آن اندازه گیری شد. آزمایش های جذب سطحی و تأثیر برخی از پارامترهای مؤثر بر فرایند جذب نیترات و آمونیوم به وسیله زغال زیستی نی شامل غلظت اولیه، زمان تماس، pH و مقدار زغال -زیستی، به صورت پیمانه ای بررسی شد. جذب نیترات و آمونیوم توسط زغال زیستی نی به ترتیب پس از گذشت 480 و 240 دقیقه به تعادل رسید. pH بهینه در حذف نیترات و آمونیوم به ترتیب برابر 3 و 9 بود. کارایی حذف نیترات و آمونیوم با افزایش زمان تماس و مقدار جاذب افزایش یافت. مدل سینتیک شبه درجه دوم توصیف مناسبی از فرایند جذب آمونیوم (99/0r2 =) و نیترات (97/0r2 =) ارائه داد. مدل های لانگمویر (99/0r2 =) و فروندلیچ (99/0r2 =) به ترتیب بهترین برازش را برای داده های آمونیوم و نیترات نشان دادند. به طورکلی نتایج این پژوهش نشان دهنده توانایی بالای زغال زیستی نی برای جذب نیترات (5/73 میلی گرم بر گرم) و آمونیوم (6/42 میلی گرم بر گرم) بود. بنابراین زغال زیستی نی پس از جذب نیترات و آمونیوم به دلیل ظرفیت مناسب در تأمین بخشی از نیتروژن موردنیاز گیاهان، پتانسیل خوبی به عنوان یک اصلاح کننده خاک دارد.

کربن فعال پودری ظرفیت جذب بالایی داشته و دارای سطح غیرقطبی قابل توجهی است. نیروهای سطح (واندروالس و لاندن) جذب قوی تری را بین سطح کربن و ناخالصی ها نسبت به ملکول های موجود در ملاس رقیق به وجود می آورد. هدف این پژوهش حذف انواع ناخالصی ها مانند ترکیبات رنگی، عوامل کدورت زا، ترکیبات فنولی، آنتوسیانین و پروتیین ملاس رقیق چغندرقند (ملاس رقیق چغندرقند 35%) با استفاده از کربن فعال پودری در چهار سطح (61/0، 78/0، 13/1 و g 83/1بر g 100 ملاس رقیق) در pH 5/4 بود. برای پیش بینی کاهش ناخالصی های ملاس رقیق چغندر قند، مدل های همدمایی جذب فروندلیچ و لانگمویر مورد بررسی قرار گرفت. نتایج بررسی همدما های تعادلی جذب بر اساس ضریب تبیین و ظرفیت جذب نشان داد که جذب ناخالصی های مانند ترکیبات رنگی (9605/0 R2= و ظرفیت جذب 0794/5)، ترکیبات فنولی (7605/0 R2= و ظرفیت جذب 9755/0) و پروتیین (9679/0 R2= و ظرفیت جذب 9314/1) از مدل فروندلیچ پیروی کرد. عوامل کدورت زا و ترکیبات آنتوسیانینی از هیچ کدام از مدل های بررسی شده تبعیت نکرد.